ماه مُحَرّم يا محرم‌الحرام نخستين ماه تقويم اسلامي (هجري قمري) و به اعتقاد مسلمانان از جمله ماه‌هاي حرام است. به‌همان‌گونه که پيش از ظهور اسلام، در دوران جاهليت، جنگ و خونريزي در اين ماه‌ها ممنوع بود، پيامبر اسلام نيز همان را تأييد کرد.محرم نخستين ماه از ماه‌هاي دوازده گانه قمري و يکي از ماه‌هاي حرام است که در دوران جاهليت و نيز در اسلام، جنگ در آن تحريم شده بود.

...

شب و روز اول محرم به عنوان اول سال قمري داراي نماز و آداب خاصي است که در کتاب مفاتيح الجنان بيان شده است.محرم، ماه حزن و اندوه و عزاداري شيعيان در قتل حسين بن علي است.

حوادث و وقايع فراواني در ماه محرم رخ داده است که در زير به برخي از آنها اشاره مي‌شويم:

غزوه ذات الرقاع، فتح خيبر، ازدواج فاطمه و علي، ورود علي به اسلام ، نبرد کربلا – تاسوعا و عاشورا و قتل حسين و اسارت خاندان حسين به کوفه و شام.

همچنين نقل است که به خلافت رسيدن عثمان، قتل محمد امين برادر مأمون عباسي، قتل جعفر برمکي و انقراض خاندان برمکي و دولت برمکيان، واقعه هولاکو و مستعصم و انقراض دولت بني عباس در اين ماه بوده است.

عروج ادريس به آسمان، استجابت دعاي زکريا ، عبور موسي از دريا و غرق شدن فرعونيان در نيل و عذاب اصحاب فيل نيز در ماه محرم رخ داده است.